TP Móng Cái: Bảo tồn và Phát huy Giá trị Di sản Văn hóa Địa đầu Tổ quốc

TP Móng Cái - Vùng đất giàu truyền thống lịch sử và văn hóa

Nằm ở địa đầu Đông Bắc Tổ quốc, TP Móng Cái (tỉnh Quảng Ninh) không chỉ là cửa ngõ giao thương quan trọng mà còn sở hữu một kho tàng di sản văn hóa đồ sộ, đa dạng. Với những nỗ lực không ngừng nghỉ, thành phố đang từng bước bảo tồn và phát huy những giá trị quý báu này, góp phần vào sự phát triển bền vững của địa phương.

Thành phố hiện có 57 di tích lịch sử, văn hóa và danh lam thắng cảnh, bao gồm 9 di tích được xếp hạng cấp quốc gia và tỉnh. Sự hiện diện của các di tích này không chỉ làm phong phú thêm bản sắc văn hóa địa phương mà còn là điểm thu hút du khách, góp phần thúc đẩy ngành du lịch.

Công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích tại Móng Cái

Trong những năm qua, công tác bảo tồn, phát huy giá trị di tích tại Móng Cái luôn được các cấp ủy Đảng, chính quyền và nhân dân quan tâm. Đến nay, 16/17 xã, phường của thành phố đã thành lập ban quản lý di tích, thường xuyên thực hiện công tác kiểm kê, chống xuống cấp và phát huy giá trị di tích hiệu quả.

Những hoạt động nổi bật trong công tác bảo tồn bao gồm:

• Tuyên truyền, giáo dục: Ban quản lý di tích các cấp đẩy mạnh tuyên truyền, giúp nhân dân và du khách hiểu rõ hơn về giá trị lịch sử, văn hóa của các di tích.
• Trùng tu, tôn tạo: Từ nguồn kinh phí hàng năm của Nhà nước, các di tích được tôn tạo đúng quy định, đảm bảo chất lượng và giữ gìn kiến trúc gốc.
• Bảo vệ di sản: 34 di tích đã được khoanh vùng bảo vệ, đảm bảo không bị xâm hại trái phép.

Nhờ những nỗ lực này, nhiều di tích đã được phục hồi và phát huy giá trị, đóng góp tích cực vào đời sống văn hóa tinh thần của cộng đồng.

Các di tích tiêu biểu và di sản văn hóa phi vật thể

Móng Cái tự hào với nhiều di tích lịch sử, văn hóa và danh lam thắng cảnh nổi tiếng. Một trong những điểm đến không thể bỏ qua là đình Trà Cổ, được Bộ VH,TT&DL xếp hạng di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia từ năm 1974. Trải qua nhiều lần trùng tu, đình Trà Cổ vẫn giữ được phong cách kiến trúc cổ và lưu giữ nhiều cổ vật quý giá.

Bên cạnh đó, thành phố còn có nhiều di tích khác được đầu tư tôn tạo như chùa Linh Sơn, chùa Xuân Lan, chùa Nam Thọ, đền Xã Tắc, đình Vạn Ninh. Đặc biệt, các di sản văn hóa phi vật thể như lễ hội đình Vạn Ninh và hát nhà tơ - hát cửa đình tại xã Vạn Ninh đang được phục dựng và phát huy giá trị.

Đầu tư và phát huy tiềm năng du lịch từ di sản

Với việc huy động các nguồn lực, Móng Cái đã triển khai trên 10 dự án trùng tu, tôn tạo, phục hồi di tích với tổng kinh phí lên đến hơn 234 tỷ đồng. Điều này cho thấy sự đầu tư nghiêm túc vào việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản.

Hiện tại, 7 di tích đã được công nhận là điểm du lịch, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước:

• Đình Trà Cổ
• Chùa Xuân Lan
• Chùa Nam Thọ
• Đền Xã Tắc
• Đồn Biên phòng 209 - Pò Hèn
• Địa điểm thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của TP Móng Cái
• Nhà thờ Trà Cổ

Thành phố cũng chú trọng xuất bản các ấn phẩm du lịch quảng bá về các di tích lịch sử văn hóa, danh lam thắng cảnh như “Biển quê hương nơi địa đầu Tổ quốc”, “Những cột mốc văn hoá nơi địa đầu Tổ quốc”, và cuốn sách “Khám phá du lịch Móng Cái”. Những ấn phẩm này giúp du khách có cái nhìn tổng quan và đầy đủ hơn về vùng đất này.

Đào tạo nguồn nhân lực và những thách thức còn tồn tại

Công tác đào tạo nguồn nhân lực phục vụ hoạt động quản lý và phát huy giá trị di sản văn hóa luôn được Móng Cái quan tâm. Thành phố cử cán bộ, nhân viên tham gia đầy đủ các đợt tập huấn về di sản văn hóa, nghiệp vụ kiểm kê, quản lý và tu bổ di tích.

Tuy nhiên, công tác quản lý và phát huy giá trị di tích ở Móng Cái vẫn còn tồn tại một số bất cập và hạn chế. Việc kiện toàn, phát huy vai trò của ban quản lý di tích chưa được quan tâm đúng mức, dẫn đến một số hoạt động chưa thực sự hiệu quả.

Để giải quyết những tồn tại này, Móng Cái cần tiếp tục đẩy mạnh công tác xã hội hóa, thu hút đầu tư, đồng thời nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng trong việc bảo vệ, phát huy các giá trị di sản văn hóa.